Connect with us

Aktuale

Mbyllja gjatë Gripit Spanjoll ishte zgjidhja më e mirë për rritjen ekonomike pas pandemisë

Published

on

Masat e kontrollit të coronavirusit që detyrojnë ekonomitë të ngadalësohen ose ndalen në fund të fundit mund të jenë më të mira për rritjen ekonomike sesa përpjekjet më të buta, sipas studiuesve të Rezervës Federale të cilët analizuan pandeminë e gripit të vitit 1918 në SHBA.

Sipas Bloomberg, përcjell Telegrafi, hulumtimi u paraqit në një punim të lëshuar në formën paraprake ditë më parë, pasi ekonomia e SHBA-së po preket nga bllokimi për të ndaluar përhapjen agresive të coronavirusit.

Në emrat e autorëve përfshihen edhe Sergio Correia nga Bordi i Rezervës Federale, Stephan Luck i New York Fed dhe Emil Verner i Institutit të Teknologjisë në Masaçusets.

Ndryshe, presidenti amerikan Donald Trump ka bërë thirrje që ekonomia të rihapet së shpejti.

Por disa ekonomistë kanë paralajmëruar se nëse një veprim i tillë do të shkaktonte një rritje të virusit, përfundimisht ky do të ishte një çmim më i rëndë se kriza aktuale.

Siç thuhej më tej, ai që quhej edhe si “Gripi spanjoll” – i cili vrau midis 550,000 deri në 675,000 amerikanë, ose 0.66% të popullsisë – shkaktoi një “rënie të mprehtë dhe të vazhdueshme të aktivitetit të vërtetë ekonomik”.

Një shtet amerikan në nivelin mesatar të ekspozimit pësoi një ulje prej 18% në prodhim në vitin 1918.

Këto efekte mbetën për vite me radhë edhe ekonomitë në depresion, veçanërisht në rajone me nivele më të larta të infeksionit.

Por hapat e ndërmarrë për të ndaluar përhapjen e coronavirusit si distancimi shoqëror – të identifikuar nga studiuesit si “ndërhyrje jo farmaceutike”, ose NPI – nuk kanë të njëjtat efekte negative.

“Qytetet që zbatuan ndërhyrje më të shpejta dhe më të forta shëndetësore jo-farmaceutike nuk pësojnë rënie më të keqe”, kanë shkruar studiuesit. “Në të kundërtën, provat mbi aktivitetin prodhues dhe pasuritë bankare sugjerojnë që ekonomia ka performuar më mirë në zonat me NPI më agresive – pas pandemisë”.

Aty thuhet se janë tërhequr dallime të qarta midis Covid-19, sëmundja e shkaktuar nga coronavirusi dhe “Gripit spanjoll”.

Kjo e fundit duket se ka një shkallë më të lartë të vdekshmërisë.

Por ka ngjashmëri të mundshme midis dy pandemive, me autorët duke përmendur vende të tilla si Tajvani dhe Singapori që zbatuan masa të hershme dhe kanë rritje të kufizuar të infeksionit – duke vlerësuar se kanë “zbutur ndërprerjen më të keqe ekonomike të shkaktuar nga pandemia”.

Aktuale

Gjykimi ndaj ish-pronarit të kompanisë ‘Sallahu’, dëshmon ish-zyrtarja e prokurimit

Published

on

Drejtori i Njësisë së Auditimit të Brendshëm në Ministrinë e Infrastrukturës, Begzad Musliu, dhe ish-pronari i kompanisë “Sallahu” SH.P.K, Naim Sallahu, kanë dalë  para Gjykatës së Prishtinës më 27.02.2024 për t’u përballur me akuzat që u ngarkohen.

Sipas aktakuzës, i pandehuri Begzat Musliu në nëntor të vitit 2020 i ka tejkaluar kompetencat e tij në cilësinë e drejtorit të Njësisë së Auditimit të Brendshëm në Ministrinë e Infrastrukturës ashtu që ka kryer auditimin e lëndës së prokurimit vetëm me kërkesën e operatorit ekonomik “Sallahu” SH.P.K., gjë që është e ndaluar me ligj, raporton Kallxo.com

Në gjykimin ndaj dy të akuzuarve është dëgjuar në cilësi të dëshmitares, Valmira Bllaca në cilësinë e zyrtares së prokurimit në kohën për të cilën akuzohen Sallahu e Musliu.

Dëshmitarja duke u përgjigjur në pyetjet e të akuzuarit Naim Sallahu, tha se edhe sekretari i Ministrisë së Infrastrukturës edhe ministri kanë qenë të njoftuar lidhur me kërkesën për futjen në n’listën e zezë kompaninë e të akuzuarit “Sallahu” SH.P.K.

Bllaca tha tutje se fillimisht lidhur me shkresat njoftohet ministri dhe sekretari ku pastaj vepron zyra e prokurimit në mënyrë direket e pastaj njoftohet edhe policia.

Dëshmitarja tha se nuk kishte dijeni  në pyetjen e anëtarit të trupit gjykues, Alban Ajvazi i cili e pyeti nëse kishte ndonjë rast kur sekretari i ministrisë ka kërkuar nga auditori të bëjë auditim të jashtëzakonshëm.

“Jo nuk e di. Nuk më kujtohet nëse ka pasë auditime të shpeshta, të jashtëzakonshme”- tha Bllaca.

Auditimi i lëndës së prokurimit është bërë për projektin me emrin “Ndërtimi i urës në zgjerimin e rrugës nacionale N9, segmenti Pejë-Kuqishtë me lokacionin Drelaj”.

Sipas aktakuzës, Musliu jashtë procedurave ligjore të auditimit të brendshëm ka përpiluar edhe një raport të auditimit në favor të operatorit ekonomik “Sallahu” SH.P.K me qëllim të krijimit të dobisë pasurore për kompaninë në fjalë, pa i vërtetuar provat në lëndën e iniciuar kundër këtij operatori, përkundër asaj që nuk kishte pasur autorizim.

Përmes këtij raporti që ka përpiluar Musliu e që ishte dërguar jashtë procedurës në arkivat e OSHP-së, ka ndikuar që ky organ t’i falë besimin si provë këtij raporti e të mos e fusë në listën e zezë të OSHP-së kompaninë “Sallahu” SH.P.K.

Aktakuza thotë se i pandehuri tjetër, Naim Sallahu, pronar atë kohë i kompanisë “Sallahu” SH.P.K., në gusht të vitit 2020 me vetëdije ka shkelur rregullat e prokurimit publik, pasi kishte paraqitur dokumentacion të rrejshëm me qëllim të mashtrimit me procedura e prokurimit.

Tutje, sipas Prokurorisë, Sallahu në cilësinë e pronarit të kompanisë ka ofertuar me dokumentacion të falsifikuar, ashtu që lëndë ka paraqitur referenca për gjeodetin Fadil Shehu se i njëjti kinse ka punuar në projektin “Ndërtimi i urës në zgjerimin e rrugës nacionale N9 segmenti Balincë” dhe në projektin “Zgjerimi i rrugës nacionale N2, segmenti hyrja në qytetin e Prishtinës (Veternik) “lot 1”, por që në projekt nuk ka qenë i angazhuar ky gjeodet.

Musliu akuzohet për keqpërdorim të detyrës zyrtare, ndërsa Sallahu për keqpërdorim dhe mashtrim në prokurim publik.

Në këtë rast ka qenë i akuzuar edhe Fadil Shehu për deklarim të rremë nën betim për këtë rast, por i njëjti e kishte pranuar fajësinë./Media Ndërtimi

Continue Reading

Aktuale

Amerika dhe Turqia, partnerë kryesorë të Kosovës për eksport dhe import

Published

on

Kosova vazhdon të këtë deficitin e lartë tregtar. Në muajin janar 2024 deficiti ka shkuar në 319,7 milionë euro, krahasuar me deficitin prej 291,5 milionë euro në vitin 2023. Eksporti i mallrave në muajin janar ishe 60,3 milionë euro, ndërsa importi 380,0 milionë euro.

Shtetet e Bashkuara të Amerikës mbeten partneri më i rëndësishëm për raporte tregtare me Kosovën.

Amerika përveç si aleat strategjik është edhe partneri kryesor për eksport të mallrave të Kosovës, raporton Revista Monitor.

Në janar të këtij viti, vlera e mallrave të eksportuara me vendet e botës arritën në 20.1 milionë euro, ose 33.4 për qind.

Eksportet e mallrave me këto shtete kanë një shifër simbolike, mirëpo siç bën të ditur Agjencia e Statistikave të Kosovë, partnerë më të rëndësishëm me vendet e botës për eksport ishin SHBA-të me 14,6 për qind dhe Zvicra me 9,3 për qind në muajin janar 2024.

Të dhënat nga Tregtia e Jashtme të Mallrave në Kosovë tregojnë se eksportet e Kosovës në vendet e BE-së arritën në 18,4 milionë euro, ose rreth 30,5% e eksporteve të përgjithshme, me një rënie prej 6,9%.

“Partnerët kryesorë për eksportin e mallrave në BE ishin: Gjermania (8,8%), Italia (4,7%), Holanda (3,1%), etj”.

Ndërsa, importet e Kosovës nga vendet e BE-së ishin rreth 164,4 milionë euro, ose 43,3% e importeve të përgjithshme, me një rritje prej 10,1%.

“Importet me pjesëmarrje me të lartë ishin nga: Gjermania (12,8%), Greqia (7,2%), Italia (3,7%), etj.”.

Ndërsa, Turqia edhe këtë vit vazhdon të mbetet partner kryesor për import të mallrave.

Vetëm gjatë muajit janar 2024, importet e Kosovës me vendet e tjera të botës arritën në 158 milionë euro, ose 41.6 për qind.

“Vendet me pjesëmarrje më të lartë për import në këtë grup ishin: Turqia (15,4%) dhe Kina (11,3%)”, thuhet në raportin ASK-së për Tregti me jashtë.

Ndërsa, eksportet e Kosovës me vendet e CEFTA-s arritën në 21.8 milionë euro, ose 36,1 për qind të eksporteve të përgjithshme, me një rënie prej 16,2 për qind.

“Partnerë kryesorë për eksport nga vendet e CEFTA-s ishin: Maqedonia e Veriut (12,4%), Shqipëria (11,8%), Serbia (6,3%), Mali i Zi (3,9%)”, thuhet në raportin e ASK-së për muajin janar.

Ndërsa, importet nga vendet e CEFTA-s arritën në 57,7 milionë euro, ose 15,2% të importeve të përgjithshme, me një rënie prej 5,8 për qind.

“Vendet me pjesëmarrje më të lartë për import ishin: Shqipëria (7,6%), Maqedonia e Veriut (4,7%), Serbia (1,9%)”, thuhet në raport.

Ndërkaq, ajo që mbetët shqetësues është se edhe këtë vit ka nis një rënie e vlerës së mallrave të eksportuara në vend.

Eksporti i mallrave në muajin janar të këtij viti kishte vlerën 60.3 milionë euro, ndërsa importi 380 milionë euro, që është një rënie prej 3 për qind për eksport, si dhe një rritje prej 7.4 për qind për import, duke krahasuar me periudhën e njëjtë të vitit 2023.

Sipas të dhënave të grupeve kryesore të eksportit: 25,4% e përbëjnë metalet bazë dhe artikujt prej tyre; 19,3% e përbëjnë artikuj të ndryshëm të prodhuar; 13,1% e përbëjnë plastika, goma dhe artikujt prej tyre; 8,3% e përbëjnë ushqimet e përgatitura, pijet dhe duhani; 6,2% e përbëjnë makineria dhe pajisjet mekanike dhe elektrike, etj”, thuhet në raportin “Statistikat e Tregtisë së Jashtme (STJ), Janar 2024”.

Sipas raportit të Agjencisë së Statistikave të Kosovës, të dhënat nga Tregtia e Jashtme të Mallrave në Kosovë tregojnë për një deficit tregtar më të lartë për 9.9 për qind në muajin janar 2024, në raport me periudhën e njëjtët të vitit 2023, gjegjësisht në vlerë prej 319,7 milionë euro, krahasuar me deficitin prej 291,5 milionë euro në vitin 2023. Sipas ASK-së, eksporti mbulon importin me 15.9 për qind.

Sipas të dhënave të grupeve kryesore për import: 17,2% e përbëjnë produktet minerale; 11,6% e përbëjnë ushqimet e përgatitura, pijet dhe duhani; 11,6% e përbëjnë makineria dhe pajisjet mekanike dhe elektrike; 11,2% e përbëjnë mjetet e transportit; 9,3% e përbëjnë metalet bazë dhe artikujt prej tyre, etj./Media Ndërtimi

Continue Reading

Aktuale

Suedia interesohet për fushën e minierave të Kosovës

Published

on

Suedia interesohet për fushën e minierave të Kosovës

Ministrja e Ekonomisë, Artane Rizvanolli ka pritur sot në takim ambasadorin e Suedisë në Kosovë, Jonas Westerlund dhe zëvendësshefin e Misionit, Henrik Riby.

Gjatë takimit, Ministrja Rizvanolli dhe përfaqësuesit e ambasadës suedeze, kanë diskutuan për zhvillimin ekonomik të Kosovës dhe rritjen e bashkëpunimit ekonomik mes dy vendeve.

Me theks të veçantë diskutuan për potencialin ekonomik që ofron Kosova në fushën e minierave dhe forcimin e lidhjeve të Kosovës dhe Suedisë në këtë sektor.

Republika e Kosovës qysh nga kohët më të vjetra ka qenë e njohur për pasuritë e saj të nëntokës. Pasuritë minerale të Republikës së Kosovës janë te shumëllojshme në sasi dhe në cilësi dhe kanë rëndësi të madhe ekonomike.

Rezervat e resurseve minerale kryesore janë linjiti me 12.5 miliardë ton,plumbi dhe zinku 59 milionë ton, nikeli 13 milionë ton, boksitet 2.7 milionë ton, magnezitet 4.1 milion ton./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trending