Connect with us

Trashëgimia

Mulliri i Bërdynjave vazhdon të funksionoj edhe pas 300 vjetësh në Pejë

Published

on

Gurët e vjetërsuar me gypat që lejojnë rrjedhën e ujit të Drinit të Bardhë tek Mulli i Bërdynjave vazhdojnë të jenë të fortë edhe pas treqind vjetëve.

Në mes Radavcit i rrethuar nga shtëpi, i lidhur me rrjedhën e Drinit të Bardhë ashtu si para tre shekujve edhe tani çdo ditë bëhet punë në shërbim të komunitetit. Dikur në mullirin e ujit punonin 90 anëtarë të familjes Bërdynaj ndërsa sot prej tyre vetëm dy anëtarë punojnë në të.

Izet Bërdynaj bashkë me gruan e tij, e vazhdojnë këtë traditë me shumë pasion, raporton Kallxo.com.

“Punoj në mulli që tre vite, puna e mirë është ka fitim me mbajt me këtë punë është një mulli 300 vjeçar monument historik, punë ka çdo ditë punoj pa u ndalë tërë muajin. Punën brenda ditore e bëjmë bluarjen e gjithë lloje të misrave, çfarëdo misri që e sjellin për ta bluar, i vendosim në sanake këtu që janë edhe kryhet bluarja e misrit varet sa është misri i tharë nëse është i terur mirë bluhet më shpejtë”- tregoi ai. Mulliri përbehet nga katër gurë, më katër gypa prej të cilave rrjedh uji dhe vë në funksion rrotullimin katër gurëve.

“Katër gurë i ka, çdo gurë e ka nga një lug, përfundi poshtë është ajo flutura që e bien ujin direkt këtu e rrotullon, prapa i lugët shtatë metra gjatë me lartësi tre metra. Misri sillet këtu, vendoset në sanak (kuti) edhe lëshohet në funksion guri edhe i ka operacionet e veta për me vendos më trash se i sjellë ai me blu”- tha pronari i mullirit. Ai thekoi që brenda dy ore mund të bluhen rreth 100 kilogramë miell duke nënkuptuar që edhe pse funksionon nga uji puna nuk shkon ngadalë. Qerim Bërdynaj që është historian nga Famija Bërdynaj rrëfeu disa ngjarje si ka vijuar historia e mullirit sipas tij është blerë nga parardhësit e familjes së tyre pas luftës së parë botërore 1918 me formimin e Jugosllavisë kur janë shpërngulur turqit në vendlindjen e tyre.

Mulliri përbehet nga katër gurë, më katër gypa prej të cilave rrjedh uji dhe vë në funksion rrotullimin katër gurëve.

Brenda dy ore, në këtë mulli mund të bluhen rreth 100 kilogramë miell duke nënkuptuar që edhe pse funksionon nga uji puna nuk shkon ngadalë.

Gurët të cilët funksionojnë në mulli janë të vjetër afro 50 vite të cilët i kanë marrë prej Shalës së Bajgorës./Media Ndërtimi.

Trashëgimia

Kompleksi Memorial i Isë Boletinit dhe Shtëpia e Katarina Josipit hap dyert për vizitorët

Published

on

Kompleksi Memorial i Isë Boletinit në Mitrovicë dhe Shtëpia e Katarina Josipit në fshatin Zym të Prizrenit po i hapin dyert për komunitetin.

“Nga shpëtimi dhe restaurimi i aseteve të trashëgimisë kulturore në gjithë Kosovën, tash po punojmë në funksionalizim të tyre.

Për mirëmbajtjen dhe menaxhimin efektiv përmes zhvillimit të programeve, do të kujdesen dy organizata përfituese në thirrjen e hapur nga Ministria e Kulturës. Përmes kësaj mbështetjeje, e para ndonjëherë, organizatat përkrahen financiarisht për tri vite. Kjo do të sigurojë program të pasur kulturor si dhe kontribuoj në zhvillim shoqëror e ekonomik të vendit.”, deklaroi ministri i Kulturës, Hajrulla Çeku./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trashëgimia

UNESCO nuk e fut Venecian në listën e Trashëgimisë Botërore, 5 euro hyrja për turistët ditorë

Published

on

Agjencia kulturore e Organizatës së Kombeve të Bashkuara, UNESCO, vendosi të enjten të mos e fusë Venecian dhe kanalet e saj historike në listën e Trashëgimisë Botërore në Rrezik.

Qyteti italian, njëri nga destinacionet kryesore turistike në botë, ka qenë nën vëzhgimin e UNESCO-s kohëve të fundit, për shkak të turizmit masiv dhe rritjes së niveleve të ujit.

Por, gjatë takimit vjetor në Riad më 14 shtator, UNESCO – e cila e mban listën e trashëgimisë botërore, vendosi të mos e fusë atë në këtë listë, raporton radio Evropa e Lirë.

Komitetit për Trashëgimi Botërore i kësaj organizate takohet një herë në vit për ta përditësuar listën, dhe shumë vende e konsiderojnë përfshirjen në listë si vendimtare për turizmin dhe mundësinë për të marrë fonde për ruajtjen e zonave historike.

“Komiteti ka marrë vendim të mos e përfshijë Venecian në listën e Trashëgimisë Botërore në Rrezik”, tha një burim për AFP.

Venecia është në rrezik nga rritja e niveleve të ujit, si pasojë e ndryshimit klimatik, numrit të tepërt të vizitorëve, sipas Lazare Eloundou Assomo, drejtorit të Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s.

Në listën e UNESCO-s janë 1.157 zona, nga të cilat 900 kulturore, 218 natyrore dhe 39 të përziera.

K vendim vjen në një kohë kur Venecia po planifikon ta bëjë me pagesë hyrjen për vizitorët ditorë nga viti i ardhshëm, në përpjekje për ta menaxhuar numrin e madh të turistëve që tërhiqen nga kanalet e saj historike, njoftoi të martën këshilli i qytetit.

Pagesa për hyrje në Venecia do të jetë pesë euro për vizitorët ditorë.

Pagesa do të vlejë si eksperiment për 30 ditë vitin e ardhshëm, dhe do të aplikohet në ditët e pushimit dhe fundjavat e verës kur numri i turistëve e arrin kulmin.

Të gjithë vizitorët mbi moshën 14-vjeçare duhet të paguajnë hyrjen./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trashëgimia

Zbulohen themelet e një ndërtese të vjetër në oborrin e Komunës në Kaçanik

Published

on

Një ekip agrologësh është duke kryer gërmime arkeologjike në Komunë së Kaçanikut, për shkak të zbulimit të strukturave të vjetra arkitektonike që dolën mbi sipërfaqe gjatë punimeve në oborrin e objektit të kësaj komune.

Arkeologët janë duke bërë gërmim me karakter kontrolli, duke bërë pastrimin e strukturave të mureve, si dhe bërjen një planimetrie të përgjithshme për të zbuluar vjetërsinë e strukturave arkitektonike.

MKRS, në një përgjigje për Kallxo.com ka bërë të ditur se gjatë gërmimeve janë gjetur edhe disa enë gjysmë të thyera dhe fragmente të tjera enësh nga qeramika.

“Aktualisht Instituti Arkeologjik është duke zhvilluar gërmime me karakter kontrolli dhe mund te themi që  janë zbuluar dhe identifikuar 5 hapësira, të ndërtuara me mure shumë masive, fondamenti  i të cilave është  ndërtuar me gjerësi 1.5 m, me gurë dhe me lidhje të fortë nga llaç gëlqeror.  Strukturat e zbuluara ndodhen shumë afër Xhamisë së Qytetit e cila është ndërtuar rreth vitit 1595” – thuhet në njoftimin e MKRS-së.

Disa struktura muresh, thonë nga MKRS, që ndodhen në veri të objektit në fjalë i përkasin stacionit policor të qytetit, i cili ka qenë funksional sipas informatave që pas LDB e deri rreth vitit 1975.

“Në këtë hapësirë ishte e vendosur edhe shtëpia e shëndetit dhe zyra për lëshimin e dokumenteve, sepse në sipërfaqe pas punimeve me ekskavator kanë dalë edhe dokumente që tregojnë vitin e lëshimit 1968”- thuhet në përgjigjen e MKRS-së.

Sipas MKRS-së, një raport i hollësishëm mbi gërmimet – hulumtimet që po bëhen atje pritet të jenë gati gjatë kësaj jave.

Struktura arkitektonike janë zbuluar gjatë punimeve në parkingun e oborrit të Komunës së Kaçanikut në muajin korrik. Kallxo.com nuk ka mundur të marrë një përgjigje nga Komuna e Kaçanikut lidhur me punimet në oborrin e komunës, deri në publikimin e lajmit.

Qyteza e Kaçanikut është e vendosur në një luginë që është një pikë shumë e veçantë gjeostrategjike, e që ndodhet në udhëkalim që lidh pellgun e Shkupit me atë të Kosovës, nëpër të cilën ka kaluar një nga rrugët e rëndësishme nga Mesdheu në drejtim të Ballkanit Qendror./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trending