Connect with us

Trashëgimia

Kosova zotohet ta ruaj zejtarinë e cila ishte referencë në tregjet e Ballkanit dhe të Evropës

Published

on

Me ftesë të Odës së Zejtarëve dhe Sipërmarrësve të Prizrenit në partneritet me Odën e Zejtarëve të Koblenzit të Gjermanisë, u mbajt diskutimi me temën “Zejtaria në Kosovë dhe përfaqësimi i interesave të tyre”.

Në këtë tryezë diskutimi lidhur me të ardhmen e artizanateve – zejeve të Republikës së Kosovës morën pjesë Zëvendëskryeministrja, njëherësh Ministrja e Punëve të Jashtme dhe Diasporës, Donika Gërvalla Schwarz, Ministrja e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë, Rozeta Hajdari, Kryetari i Komunës të Prizrenit, Shaqir Totaj,  përfaqësues nga Ministria e Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Inovacionit, Oda e Zejtarëve në Koblenz Gjermani, Oda e Zejtarëve e Shqipërisë, Oda e Zejtarëve e Malit të Zi, ekspertë gjerman, zejtarë vendor dhe përfaqësues të tjerë nga niveli qendror dhe lokal.

Fillimisht, Ministrja Hajdari tha se Zejtaria në Kosovë ka qenë e zhvilluar që në kohërat e vjetra dhe se zejtarët me punimet e tyre artizanale kanë ndikuar në zhvillimin ekonomik të qyteteve, ku zejet kanë qenë të ndara sipas vendit dhe ku në qytetet me zejtari të zhvilluar ende ekziston ndarja e rrugëve ose pjesëve të qytetit sipas llojit të zanateve si në Pejë, Gjakovë, Prizren, Prishtinë, Vushtrri etj.

Ajo theksoj se, ndonëse është shumë i rëndësishëm transformimi industrial ne epokën e tanishme digjitale, kujdes i veçantë duhet ti kushtohet edhe traditës dhe kulturës sonë të lashtë dhe vlerave tradicionale përmes zhvillimit të mëtejmë të zejtarisë dhe promovimit të artizanaleve, që kontribuojnë në rritje të punësimit dhe të ardhurave kombëtare.

Në Kosovë ka ekzistuar përpunimi i arit dhe te argjendit dhe shqiptarët kanë qenë të njohur për prodhimin dhe zbukurimin e armeve, të cilat kanë qenë të njohura në tregjet e Ballkanit dhe të Evropës. Disa nga qytetet e Kosovës shquhen për shumëllojshmëri të zejeve të vjetra siç janë:  terzitë, saraçët, zhgunëpunuesit, qeleshëpunuesit, punuesit e mëndafshit, qilimave, zdrukthëtarët, samarëpunuesit, bukëpjekësit, ëmbëltorët, farkëtarët, mbathtarët, qerrepunuesit, kazanëpunuesit, stufëpunuesit, kallajpunuesit, armëpunuesit, berberët etj.

Në këtë kontekst, Ministrja Hajdari potencoi se ndër prioritet e Qeverisë Kurti është aftësimi profesional përmes arsimit dual dhe se po punohet në ristrukturimin e odës ekonomike kombëtare përmes finalizimit të ligjit të ri për odën ekonomike që do të iu shërbejë më shumë bizneseve për përgatitjen e fuqisë punëtore, për përshpejtim të zhvillimit te sektorit privat si shtyllë kryesore për zhvillim dhe punësim.

Në fund, Ministrja Hajdari i njoftoi të pranishmit se në planet e Ministrisë së Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë është hartimi i Ligjit për Zejtari, i cili do të ndajë saktë sektorët e artizanaleve krahas sektorëve industrial. Vëmendje e veçantë do ti kushtohet arsimit dhe aftësimit dual profesional në ndërmarrjet e vogla dhe të mesme vendore, përmes angazhimit proaktiv të industrisë dhe zejtarisë.

Zejtaria përfshin mallra më shumë vlerë, që punohen me dorë nga artizanët e shkathët dhe me shpirt ndërmarrësi. Bizneset e vogla të angazhuara në tregtinë artizanale përfshijnë gjithçka, nga galeritë e artit tek tekstilet e punuara me dorë e deri te produktet e kuzhinës. Shpesh, ndërmarrësit e industrisë artizanale operojnë në mënyrë të pavarur dhe pa eksluzivitet( ‘franchise’). Zejtaria zakonisht mbështetet në furnizime me resurse vendore dhe në mbështetjen e komunitetit për të mbajtur një bazë klientësh.

Me ftesë të Odës së Zejtarëve dhe Sipërmarrësve të Prizrenit në partneritet me Odën e Zejtarëve të Koblenzit të Gjermanisë, u mbajt diskutimi me temën “Zejtaria në Kosovë dhe përfaqësimi i interesave të tyre”.

Në këtë tryezë diskutimi lidhur me të ardhmen e artizanateve – zejeve të Republikës së Kosovës morën pjesë Zëvendëskryeministrja, njëherësh Ministrja e Punëve të Jashtme dhe Diasporës, Donika Gërvalla Schwarz, Ministrja e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë, Rozeta Hajdari, Kryetari i Komunës të Prizrenit, Shaqir Totaj,  përfaqësues nga Ministria e Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Inovacionit, Oda e Zejtarëve në Koblenz Gjermani, Oda e Zejtarëve e Shqipërisë, Oda e Zejtarëve e Malit të Zi, ekspertë gjerman, zejtarë vendor dhe përfaqësues të tjerë nga niveli qendror dhe lokal.

Fillimisht, Ministrja Hajdari tha se Zejtaria në Kosovë ka qenë e zhvilluar që në kohërat e vjetra dhe se zejtarët me punimet e tyre artizanale kanë ndikuar në zhvillimin ekonomik të qyteteve, ku zejet kanë qenë të ndara sipas vendit dhe ku në qytetet me zejtari të zhvilluar ende ekziston ndarja e rrugëve ose pjesëve të qytetit sipas llojit të zanateve si në Pejë, Gjakovë, Prizren, Prishtinë, Vushtrri etj.

Ajo theksoj se, ndonëse është shumë i rëndësishëm transformimi industrial ne epokën e tanishme digjitale, kujdes i veçantë duhet ti kushtohet edhe traditës dhe kulturës sonë të lashtë dhe vlerave tradicionale përmes zhvillimit të mëtejmë të zejtarisë dhe promovimit të artizanaleve, që kontribuojnë në rritje të punësimit dhe të ardhurave kombëtare.

Në Kosovë ka ekzistuar përpunimi i arit dhe te argjendit dhe shqiptarët kanë qenë të njohur për prodhimin dhe zbukurimin e armeve, të cilat kanë qenë të njohura në tregjet e Ballkanit dhe të Evropes. Disa nga qytetet e Kosovës shquhen për shumëllojshmëri të zejeve të vjetra siç janë:  terzitë, saraçët, zhgunëpunuesit, qeleshëpunuesit, punuesit e mëndafshit, qilimave, zdrukthëtarët, samarëpunuesit, bukëpjekësit, ëmbëltorët, farkëtarët, mbathtarët, qerrepunuesit, kazanëpunuesit, stufëpunuesit, kallajpunuesit, armëpunuesit, berberët etj.

Në këtë kontekst, Ministrja Hajdari potencoi se ndër prioritet e Qeverisë Kurti është aftësimi profesional përmes arsimit dual dhe se po punohet në ristrukturimin e odës ekonomike kombëtare përmes finalizimit të ligjit të ri për odën ekonomike që do të iu shërbejë më shumë bizneseve për përgatitjen e fuqisë punëtore, për përshpejtim të zhvillimit te sektorit privat si shtyllë kryesore për zhvillim dhe punësim.

Në fund, Ministrja Hajdari i njoftoi të pranishmit se në planet e Ministrisë së Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë është hartimi i Ligjit për Zejtari, i cili do të ndajë saktë sektorët e artizanaleve krahas sektorëve industrial. Vëmendje e veçantë do ti kushtohet arsimit dhe aftësimit dual profesional në ndërmarrjet e vogla dhe të mesme vendore, përmes angazhimit proaktiv të industrisë dhe zejtarisë.

Zejtaria përfshin mallra më shumë vlerë, që punohen me dorë nga artizanët e shkathët dhe me shpirt ndërmarrësi. Bizneset e vogla të angazhuara në tregtinë artizanale përfshijnë gjithçka, nga galeritë e artit tek tekstilet e punuara me dorë e deri te produktet e kuzhinës. Shpesh, ndërmarrësit e industrisë artizanale operojnë në mënyrë të pavarur dhe pa eksluzivitet( ‘franchise’). Zejtaria zakonisht mbështetet në furnizime me resurse vendore dhe në mbështetjen e komunitetit për të mbajtur një bazë klientësh.

Trashëgimia

Bashkimi Evropian ndanë 2 milionë euro për restaurimin e kinemasë Lumbardhi

Published

on

Ambasadori i BE-së në Kosovë Tomash Sunjog iu bashkua ngjarjes në LUMBARDHI gjatë Dokufestit për të shënuar 70 vjetorin e kinemasë dhe për fitimin e çmimit “Trashëgimia Evropiane/Europea Nostra Aëard” për ruajtjen dhe mirëmbajtjen e kino Lumbardhit.

“BE do të mbështesë restaurimin e kinemasë dhe rrugës Marin Barleti në Prizren me 2 milionë euro”, tha Ambasadori Sunjog.

Lumbardhi është ish-kinema, hapësirë ​​qytetare dhe institucion i pavarur kulturor me seli në Prizren.

Fondacioni Lumbardhi është një organizatë joqeveritare e themeluar në prill 2015 si vazhdim i Nismës për Mbrojtjen e Kinemasë Lumbardhi./Media Ndërtimi.

 

Continue Reading

Trashëgimia

Përcjellja e njohurive për artizanat tek brezi i ri

Published

on

Asima Isljami pa në Facebook një njoftim për të aplikuar për një seri punëtorish për të mësuar #punë artizanale si dhe se si të markohen produktet dhe t’i tregtohen ato përmes #mediave sociale. Ajo mendoi se do të ishte një mundësi e mirë për të që të ndante përvojën e saj të gjatë në prodhimin e punimeve artizanale, por edhe të mësonte se si t’i plasonte produktet e saj në treg duke përdorur rrjetet sociale, diçka që nuk e ka bërë më parë.

Këto seri punëtorish u organizuan nga OJQ Avenija si pjesë e projektit të financuar nga @EU_FPI “Trashëgimia kulturore si nxitës për dialogun ndërkomunitar dhe kohezionin social” – i cili mblodhi gratë mbi 40 dhe nën 40 vjeç nga komunitetet serbe, rome, gorane dhe boshnjake në mësim. , dhe shkëmbimin e përvojave, mes tyre Asima. Së bashku me 15 gra të tjera, Asima pati mundësinë të promovojë dhe shesë punimet e saj artizanale në një panair shitjesh të organizuar nga OJQ-ja.

“Unë jam i aftë të punoj me lesh dhe kjo është një traditë shumëvjeçare në familjen tonë. Duhet shumë durim për të përfunduar një produkt, por rezultatet janë mbresëlënëse”, thotë Asima.

Asima madje mund të bëjë çanta leshi dhe suvenire – një proces që kërkon një gjilpërë, ujë, sapun dhe disa duar të aftë – që zakonisht kërkon më shumë se dy ditë për të përfunduar një pjesë.

“Isha e lumtur t’u mësoja vajzave të reja se si të bënin punime artizanale, veçanërisht thurje me grep dhe thurje, por isha më e lumtur kur mësova prej tyre se si të përdorin rrjetet sociale. Madje hapa një faqe në Instagram”, thotë Asima.

Jelekë tradicionalë, kapele, shalle, suvenire e madje edhe kartolina duke përdorur leshin si dekor janë disa nga artikujt që ajo prodhon. Asima gjithashtu bën thur me grep dhe thurje sipas nevojave të klientëve të saj. Ajo ka një eksperiencë shumëvjeçare në punë me punime artizanale dhe i shet ato për të siguruar jetesën e familjes.

Asima ishte e lumtur të ndante përvojën e saj gjatë punëtorive dhe ishte e impresionuar nga entuziazmi i të rejave për të mësuar mbi traditën e punimeve artizanale.

Asima është pjesë e komunitetit boshnjak nga #Prizreni. Si shumë gra të tjera në këtë qytet, ajo shet punimet e saj artizanale dhe sende të tjera për të siguruar jetesën e familjes së saj, por gjithashtu luan një rol të rëndësishëm në promovimin dhe ruajtjen e trashëgimisë kulturore.(UNDP Kosovo)/Media Ndërtimi.

Continue Reading

Trashëgimia

Përfundon restaurimi i një shtëpie unike me stil të arkitekturës së shekullit XX në Mitrovicë

Published

on

Kanë përfunduar ndërhyrjet restauruese dhe konservuese në shtëpinë e banimit të Islam Shipolit, që gjendet në qendër të qytetit në Mitrovicë.

E ndërtuar në fillim të shek. XX, i takon ndërtimeve të objekteve me stil të arkitekturës moderne evropiane.

Renovimi i elementeve të drurit, dyshemeja, tavanet, shkallët dhe gardhi i shkallëve janë vetëm disa nga punët e përfunduara në këtë shtëpi, duke i ruajtur gjithmonë vlerat origjinale./Media Ndërtimi.

Continue Reading

Trending