Connect with us

Aktuale

Imazhi i arkitekturës kosovare në rreshtat e shkruar nga Carlos Lanuza

Published

on

Kosova: një ekologji e kujtimeve dhe hapësirës

Ju thoni ‘Do të shkoj në një tokë tjetër, në një det tjetër dhe një qytet më të mirë me siguri do të gjej. Sepse çdo përpjekje ime është e dënuar këtu dhe zemra ime vdes njësoj si mendimet e mia në këtë lëngim të shkretë. Aty ku i kthej sytë vetëm shoh rrënojat e errëta të jetës sime dhe vitet e shumta që kalova këtu ose i shkatërrova ”.

Ndonjëherë mund të mendojmë se arkitektura është e pafajshme, se është e pafajshme, e paqëllimshme, neutrale. Por nuk është kështu, arkitektura është gjithmonë e ngarkuar me kuptime, ndonjëherë e arritur nëpërmjet elementeve fizike që e përbëjnë, të tjera nga përvojat e grumbulluara në hapësirat e saj, apo nga ajo që ajo përfaqëson.

Kujtimet tona janë gjithmonë të inkuadruara në hapësira, të paqarta por të pranishme, plot ngjyra, dritë dhe fjalë. Shtëpia e fëmijërisë do të jetë gjithmonë më e madhe se sa është në të vërtetë, qyteti nga i cili u larguam do ta jetojmë kujtimin e momenteve të caktuara. Nuk ka kujtim pa vend.

Hapësira përmban formate të shumëfishta të mbivendosura dhe të njëkohshme, dhe arkitektura, asaj që ne i referohemi si diçka fizike, bëhet një basoreliev që përcakton lexime të caktuara. Por arkitektura jo vetëm që përmban hapësirë ​​të matshme ose të matshme, por përmban edhe të tjera imagjinare, abstrakte, të afta të projektojnë nga jashtë dhe gjithashtu të na banojnë. Është ajo mbështetje jetësore që i jep strukturë kujtesës. Kjo është arsyeja pse kujtimet që lidhen me hapësira të caktuara janë të afta të ndikojnë tek ne në mënyrë të tillë që të përcaktojnë se si ndihemi, dhe për rrjedhojë formojnë kujtesën tonë, dhe thuhet se pa kujtesë e ardhmja nuk ekziston.

Imazhi që kemi për ndërtesat dhe lidhja me të cilën i lidhim ato me momente të caktuara na bëjnë t’i jetojmë, t’i pranojmë ose t’i refuzojmë ato, në varësi të përvojës që lidhet me to.

Në Prishtinë, Kosovë, trashëgimia historike dhe arkitekturore e qytetit ka pësuar ndryshime të mëdha për shkak të këtyre lidhjeve. Që në kohët historike —dhe jo vetëm në këtë qytet—, trashëgimia trashëgimore është zëvendësuar nga pjesë që përpiqen të zëvendësojnë një ideologji, shpeshherë të lidhur me një pozicion politik.

Në rastin e kryeqytetit të Kosovës, një pjesë e trashëgimisë së Perandorisë Osmane u shkatërrua gjatë formimit të ish-Jugosllavisë. Rrethimi politik kërkonte mënyra të reja për të kuptuar qytetin dhe ato hapësira nuk korrespondonin me aventurën e re shoqërore; vazhdoi kështu një tren ndryshimi përmes të cilit kaloi edhe perandoria austro-hungareze dhe misioni i Kombeve të Bashkuara, me gjithë procesin dramatik që nënkuptonte krijimin e Republikës Socialiste Federative të Jugosllavisë dhe shpërbërjen e saj të mëvonshme, për të përmendur disa.

Arkitektura, e vjetra dhe e reja, bëjnë rrugën e tyre për të formuar një kujtesë historike të aftë për të konfiguruar një identitet të qytetit dhe për të bashkuar një të kaluar të vështirë me një të ardhme shpresëdhënëse, sepse nuk ka asnjë mënyrë të mundshme për të bërë një arratisje tabula-rasa – moderne. mania përpara – të përpiqemi të fshijmë një të kaluar që do ta takojmë gjithmonë në çdo hap.

(Carlos Lanuza (Managua, 1985) mban titullin Ph.D. në Arkitekturë, dhe dy diploma masteri: e para në Teoria dhe Praktika e Dizajnit Arkitektonik nga ‘Escuela Técnica Superior de Arquitectura” në Universitetin Politécnica de Cataluña (ETSAB – UPC), dhe e dyta në Dizajn të Brendshëm nga Shkolla e Dizajnit dhe Inxhinierisë në Barcelonë ELISAVA)./Media Ndërtimi.

Aktuale

Kompanitë do t’i drejtohen Gjykatës Komerciale në vend të Organit Shqyrtues të Prokurimit

Published

on

Rreth 800 është numri i lëndëve të cilat Bordi i Organit Shqyrtues të Prokurimit nuk do t’i trajtojë.

Kimete Gashi, anëtare e bordit të ri, ka thënë për emisionin e ekonomisë, Portofol në Klan Kosova FM, se ankesat që janë dorëzuar për mbi një vjet, sa OShP s’kishte bord, janë vlerësuar si të papërshtatshme.

“Bordi ka vendosur që nuk ka pas kompetencë që t’i trajtojë ato. Secilin operator e kemi njoftuar dhe ata tash mund t’i drejtohem Gjykatës Komerciale”, është shprehur Gashi.

“Afërsisht kanë qenë 800 lëndë që i kemi gjetur që kanë qenë të parashtruara si ankesa”.

Gashi ka theksuar se synimi si bord i ri është që të punojnë në formën më të drejtë.

“Misioni i bordit është që dera e OShP-së të jetë dera më e besueshme e çdo operatori ekonomik dhe çdo personi fizik ose subjekt ekonomik që mendon se i është shkelur një e drejtë”.

Continue Reading

Aktuale

Si e ndryshuan Gratë Arkitekturën në Amerikë?  

Published

on

Në kohën e këtij shkrimi, e ardhmja për gratë në Shtetet e Bashkuara duket e zymtë. Përmbysja e Roe kundër Wade nga Gjykata e Lartë e SHBA nuk do të thotë vetëm se gratë në të paktën 20 dhe deri në 30 shtete nuk do të jenë në gjendje të zgjedhin kur dhe nëse do të durojnë shtatzëninë dhe lindjen e fëmijëve.

Do të thotë gjithashtu se disa prej tyre nuk do të jenë në gjendje, për shembull, të lënë një punë të keqe, sepse u duhen para për të rritur fëmijën që nuk donin të kishin. Do të thotë se ata nuk do të jenë në gjendje të largohen nga një marrëdhënie në të cilën nuk duan të jenë më, sepse duhet të ndajnë detyrat e kujdesit për fëmijët. Kjo do të thotë se ata mund të vdesin nëse shtatzënia e tyre përfundon me një abort, trajtimi për të cilin është zgjerimi dhe kuretazhi, njësoj si një abort i vonshëm. Kjo do të thotë se, afërsisht në gjysmën e këtij vendi, gratë nuk kanë kontroll të plotë mbi fatet e tyre.

Politika bashkëkohore është një kornizë thellësisht e padrejtë përmes së cilës mund të rishikohen dy libra të botuar së fundmi për gratë në arkitekturë – Gratë që ndryshuan arkitekturën dhe zgjerimin e fushës së arkitekturës – por duke e bërë këtë ofron një mundësi për të vërejtur se si të kuptojmë dhe mbështesim më së miri betejat e grave sot.

Vëllimi i parë (The Women) është një koleksion i profileve të shkurtra të më shumë se 144 arkitektëve që janë gra. Ajo merr një qëndrim të ndërgjegjshëm revizionist; redaktori Jan Cigliano Hartman pretendon në parathënien e saj se “do të ndryshojë historinë e arkitekturës, duke sjellë arkitektet femra në narrativën qendrore”.

E dyta (Fusha e Zgjeruar) nuk është një koleksion njerëzish por projektesh; redaktorët deklarojnë paraprakisht se ata “parashikuan që ky libër do të ishte një koleksion prej 40 projektesh që ndodhin të hartohen nga gratë”.

Dëshira që ky tipar i përbashkët të shfaqet si një rastësi kur në fakt ishte një zgjedhje e qëllimshme pasqyron një shqetësim me kategorinë e “gruas arkitekte”, një e dhënë se ka diçka që nuk është plotësisht e drejtë me vendosjen e kësaj kategorie dhe mbajtjen e saj si të rëndësishme. . Ky shqetësim është i pranishëm në të dy vëllimet; në The Women, shfaqet si një sugjerim i përsëritur i deklaratës së Dorte Mandrup se ajo nuk është “një arkitekte femër”, por thjesht, “një arkitekte”. Në vend që të hetojnë këtë shqetësim, të dy vëllimet kalojnë drejt e në të.

Sigurisht, nuk po them që njerëzit e paraqitur në këto vëllime nuk duhet të festohen si individë. Shumë prej tyre kapërcyen vështirësitë personale dhe seksizmin shoqëror për të arritur sukses profesional. Kjo është e lavdërueshme.

Por ne nuk duhet të biem në grackën e të besuarit se gratë individuale që fitojnë pushtetin nën një sistem thellësisht të padrejtë është mirë për të gjitha gratë. Të ngatërrosh arritjet personale me përparimin kolektiv është naive në rastin më të mirë, cinike në rastin më të keq dhe e dëmshme në të gjitha rastet.

Pas leximit të të dy librave, zbuloj në secilin një shpresë se gratë do ta shohin veten të përfaqësuar dhe do ta dinë se është e mundur që ato të arrijnë atë që kanë bërë gratë në faqet e tyre. E kam të vështirë të imagjinoj një grua të tillë. Gratë nuk kanë nevojë për libra për gra arkitekte për të kuptuar se ato mund të jenë gjithçka që duan, se mund të bëjnë gjithçka që duan.

Në atë fushë loje, feminizmi tashmë ka pasur sukses. Gratë e dinë se janë të afta. Ne kemi nevojë vetëm për të drejtat themelore të njeriut.

Marianela D’Aprile është një shkrimtare në Brooklyn./Media Ndërtimi.

Continue Reading

Aktuale

“I dyshimtë dhe favorizues”, tenderi për “Arkitektin e kryeqytetit”

Published

on

Tenderi në vlerë prej 12 milionë euro për “Konsulencë për themelimin e Shërbimit të Arkitektit të Kryeqytetit për nevojat e Komunës së Prishtinës”, po i duket i “dyshimtë dhe “favorizues” Lëvizjes Vetëvendosje.

Shefi grupit të asamblistëve të LVV-së në Komunën e Prishtinës, Gëzim Sveçla në konferencën për media, tha se kjo kontratë është e dyshimtë, pasi ka kosto tejet të lartë dhe është favorizuese pasi është fushë e njëjtë profesionale me atë të kryetarit të komunës, Përparim Rama, raporton Shqip.com.

Ai tha se komuna ka shumë probleme të tjera të cilat janë më emergjente.

“Veprime abuzive siç është rasti me tenderin për konsulencë, nuk është që s’e kemi pritur, por jo kaq shpejt. Pra, ka keqmenaxhim dhe rezultate zero nga kryetari Rama. Janë bërë tetë muaj, për këtë periudhë dhe lajmi më i mirë është se kryetari Rama ka mbaruar mandatin 20 për qind. Kryetari Rama nuk ka as vizion dhe vullnet për t’i zgjidhur problemet e shumta të qytetarëve të Prishtinës, pra asgjë nga premtimet e dhëna nuk kanë nis të zbatohen”, tha ai.

Tenderi është shpallur përmes procedurës së kufizuar. Ndërsa kohëzgjatja e kontratës do të jetë 36 muaj.

Afati i fundit për dorëzimin e ofertave është 31 gushti. Sipas njoftimit, në bazë të aplikacioneve të pranuara, më së shumti 6 kandidatë do të ftohen për të dorëzuar tenderët e detajuar të kësaj kontrate.

Në dosjen e tenderit thuhet se qëllimi i këtij projekti është krijimi i hartës unike të planifikimit të kryeqytetit, krijimi i bazave te shënimeve, krijimi i bazës së sistemit gjeografik të informacionit, krijimi i rregulloreve dhe manualeve të nevojshme për funksionimin e pakove programore për përcjelljen e lejeve, ndërtimeve, mirëmbajtjeve, tatimit dhe shërbimeve komunale dhe krijimi i sistemit interaktiv online të komunikimit me qytetarët./Media Ndërtimi.

Continue Reading

Trending