Connect with us

Trashëgimia Kulturore

Aliu: Në ditën kur nisi restaurimi i ish Gjimnazit, asnjë masë siguruese nuk u ndërmor nga i kontraktuari i MKRS-së

Published

on

Kryetari i Komunës së Ferizajt ka vizituar të premten objektin e ish Gjimnazit të vjetër në Ferizaj, i cili ditë më parë u përfshi nga zjarri.

“Ditën që zjarri kaploi këtë objekt, isha në vizitë zyrtare në Turqi me Asociacionin e Komunave të Kosovës, por që në orët e hershme të mëngjesit, pranova raportet nga ekipet tona emergjente për situatën në terren e reagimin e shpejtë të Brigadës së Zjarrfikësve dhe kompetentëve komunal që dolën menjëherë në vendngjarje.”, deklaroi Aliu.

Objekti i ish Gjimnazit të vjetër, sipas kryetarit Aliu, përfaqëson vlerë të trashëgimisë kulturore, nën mbrojtje e të promovuar nga Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit.

“Nismat e projekteve për mbrojtjen e restaurimin e këtij objekti, kanë pronësinë e Komunës, janë projekte që për vite kemi kërkuar nga Ministria e Kulturës, ashtu siç i takon ligjërisht, të ndërmerr veprime për restaurimin e objektit.

Madje, Komuna e Ferizajt, edhe në nismat rajonale, si ajo e bashkëpunimit ndërkufitar më 2021, financuar nga BE, kemi propozuar këtë objekt për restaurim, por që MKRS kishte aprovuar lejen për renovimin e këtij objekti sipas kërkesës së Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore, që e pamundësoi ecjen tutje të këtij projekti në fazat e aplikimit për grantet nga BE.”, shtoi ai.

“Në ditën kur nisi restaurimi i këtij objekti, asnjë masë siguruese nuk u ndërmor nga i kontraktuari i Ministrisë së Kulturës për këto punime, ashtu siç parashohin rregullat në çdo vendpunishte.

Përtej shout mediatik, roleve të nxituara akuzatore e të protagonizmit politik sikurse të ishin ata vet organet e hetuesisë e drejtësisë, politika e qytetarët duhet të presin përfundimet e hetimeve zyrtare nga organet e specializuara. Është e dhembshme, të përdoret për pak vëmendje mediatike e protagonizëm politik, kjo fatkeqësi zjarri në këtë objekt, kryerësit e së cilës, insistojmë se duhet të nxirren sa më parë para drejtësisë.

Gjimnazi i vjetër i Ferizajt, përfaqëson histori, dije, kujtime, emocione, krenari e lot gëzimi për breza të tërë të ferizajasve. Mbrojtja e promovimi i saj, nuk është kauzë personale por kolektive-institucionale, andaj ferizajasve, ky objekt, do t’i kthehet, i restauruar e për ta trashëguar ndër breza, si vlerë dalluese të qytetit tonë.”, tha kryetari i Ferizajt Agim Aliu./Media Ndërtimi.

Trashëgimia Kulturore

Nxënësit e Prizrenit njoftohen me zejet e vjetra dhe trashëgiminë arkeologjike

Published

on

Qindra nxënës të shkollave të Komunës së Prizrenit kanë marrë pjesë në vizitat tek zejet e vjetra aktive si dhe në Muzeun Arkeologjik të rajonit të Prizrenit të organizuara nga EC Ma Ndryshe.

Vizitat grupore të nxënësve kanë shërbyer për ndërgjegjësimin dhe edukimin e brezave të rinj lidhur me artizanatet e trashëguara brez pas brezi, sikurse edhe për t’u njohur më për së afërmi me vlerat e trashëgimisë arkeologjike të rajonit të Prizrenit.

Gjatë këtyre vizitave nxënësit kanë pasur mundësinë që të zbulojnë fshehtësitë e punës së mjeshtërve të dalluar të zejes së filigranit, të plisit dhe të farkëtarisë, duke përfituar njohuri edhe për historikun e këtyre zanateve, dhe rëndësinë e ruajtjes së kësaj tradite në këto anë.

Ndërsa nikoqirët e Muzeut Arkeologjik të rajonit të Prizrenit duke prezantuar para nxënësve artefaktet e ekspozuara kanë dhënë edhe informata shtesë mbi kohën e gjetjes si dhe funksionin që ato kanë kryer, sikurse edhe rëndësinë e dokumentimit e ruajtjes së tyre.

Këto vizita janë realizuar në kuadër të projektit “Trashëgimia kulturore gjithëpërfshirëse” që përkrahet nga Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sporteve.

Continue Reading

Trashëgimia Kulturore

Objekte të trashëgimisë kulturore të transformuara në mobilje

Published

on

Instituti Kombëtar i Regjistrimit të Trashëgimisë Kulturore në Shqipëri ka shprehur shqetësimin se disa objekte të trashëgimisë kulturore janë transformuar në kundërshtim me karakterin e tyre historik ose artistik. Disa prej objekteve madje janë transformuar në mobileje.

Instituti  thotë se shkatërrimi dhe transformimi i pasurive kulturore në kundërshtim me karakterin e tyre historik ose artistik përbën po ashtu një vepër penale, e cila është po aq e rëndë sa vjedhja dhe trafikimi i tyre.

Sipas këtij instituti, nga objektet e sekuestruara ndër vite nga Policia e Shtetit në kuadër të operacioneve të përbashkëta policore janë konstatuar dëmtime, ndërhyrje dhe transformime në objekte të trashëgimisë kulturore.

IKRTK përcolli pjesë nga ikonostasi i Kishës së Shën Thanasit Karavasta si dhe porta e hyrjes kryesore në Kishën e Shën Kollit në Vanaj, janë vetëm disa prej këtyre objekteve të transformuara në “mobilje”, të cilat gjenden në ruajtje në ambientet e IKRTK./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trashëgimia Kulturore

Veshja mirditore 120-vjeçare tërheq turistë të huaj

Published

on

Në restorantin e tij në Perlat të Mirditës në Shqipërinë veriore, Ermal Duka ka ekspozuar veshjen mirditore që gjyshja e tij e ka veshur ditën e dasmës, 120 vjet më parë.

Ai duket se ia ka ditur vlerën përpara se veshja mirditore të shpallej “vlerë kombëtare”.

Ky vendim u miratua në dhjetor të vitit të kaluar nga Këshilli Kombëtar i Trashëgimisë Kulturore të Shqipërisë, ndërsa propozimi u bë nga Unioni “Mirdita”. Pjesë e grupit për përgatitjen e dosjes ishin historianë, juristë, akademikë dhe etnologë.

Ministrja e Kulturës e Shqipërisë, Elva Margariti, tha atëkohë se kjo veshje e mbushur me simbole mitike e kulti “e ka shoqëruar me shekuj gruan e krahinës së Mirditës”.

Mirdita është një rajon në Qarkun e Lezhës, rreth 85 kilometra në veri të Tiranës, dhe ka rreth 27.000 banorë.

Veshja mirditore 120-vjeçare tërheq turistë të huaj

Ermali thotë se prej se ka ngritur biznesin e tij, vite më parë, e ka menduar edhe ekspozimin e kësaj veshjeje, që e konsideron të shenjtë.

“Ideja e ekspozimit të veshjes ka ecur paralelisht me idenë e ndërtimit të agro-turizmit. Ekspozimi i saj është traditë e çdo mirditori në çdo hapësirë ku i jepet mundësia. E kemi të shenjtë si veshje, ka qëndruar aq autoktone sa vetë treva”, thotë Ermali për Radion Evropa e Lirë.

Etnologia shqiptare, Afërdita Onuzi, thotë se veshja mirditore ka vlera të jashtëzakonshme.

Shpallja si vlerë kombëtare ka, sipas saj, vlera jo vetëm për veshjen, por edhe për shumë objekte e dukuri që lidhen me të.

“Janë disa elemente shumë specifike, siç është ‘xhupja’ [pjesë e veshjes mirditore që përdoret në ceremoni, por edhe në dimër, pasi është e trashë] që dokumentojnë një periudhë kur kombi nisi të merrte formën e tij të plotë të organizimit të një shteti. Kjo veshje përkon me kufijtë e përhapjes së shtetit të Arbrit të shekullit XII-XIII”, thotë etnologia.

E gjithë veshja, sipas saj, ka simbole të periudhave të ndryshme, por më interesantja për të mbetet “xhupja”, apo “xhahengu”, siç i thonë mirditorët.

Interes për ta studiuar veshjen mirditore, sipas Onuzit, përbëjnë edhe teknikat e qëndisjes së saj, të qepjes me fije, me shumë ngjyra e me bizhuteri.

Ajo shfaq shpresën që kjo veshje, një ditë, të shkojë “atje ku e ka vendin” – në Agjencinë e Kombeve të Bashkuara për Kulturë, UNESCO.

Në muajin dhjetor, nën mbrojtje të UNESCO-s është futur shtegtimi i bagëtive në Shqipëri.

Pjesë e trashëgimisë botërore të UNESCO-s janë edhe: Gjirokastra, Butrinti, Berati, Liqeni i Ohrit, Lumi i Gashit në Luginën e Valbonës, si dhe xhubleta./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trending