Connect with us

Trashëgimia

Çërrik, as presje as pikë!

Published

on

Shkruar nga Ben Blushi, shkrimtar

Cërriku është një qytet i krijuar në letër. Në vitin 1947.

Në Cërrik ka vetëm pallate. Tre katëshe. Nuk ka asnjë vilë. Ose më saktë nuk ka asnjë shtëpi private, siç i quanim ne që banonim në apartamente, shtëpitë e vjetra të ndërtuara para Çlirimit.

Cërriku nuk ka asnjë datë përpara Luftës së Dytë Botërore.

Askush nuk e ka sulmuar Cërrikun. Askush nuk ka luftuar për ta mbrojtur. Askush nuk ka vdekur për Cërrikun.

Aty nuk ka varreza me partizanë, lapidarë, heronj, armë të fshehura në tokë, kujtime me gjermanë, triçikla që i përdorte Kinostudio ose avlli nga ku komunistët kërcenin mbi armikun.

Heronjtë e fundit që kanë kaluar këtu, kanë qenë kinezë. 50 vjet më parë kinezët ndërtuan Radiostacionin e Cërrikut nga i cili, Shqipëria i fliste botës në shumë gjuhë, përfshi gjuhën mandarine ose kinezçe. Kush e di si tingëllonte në kinezçe, Ju Flet Cërriku.

Nga vjen emri Cërrik, pyeta një burrë që mu afrua në rrugë.

Cërrik, as presje as pik, tha burri.

Çdmth as presje as pik, thashë unë.

Dmth që ne në Cërrik i themi gjërat siç janë, troç, daç rri daç ik, tha burri.

Do rri dhe pak, thashë unë.

U futa në google dhe zbulova se fjala cërrik do të thotë, një dru në të cilin varet duhan për tu tharë.

Meqë ai që e ka projektuar, e ka patur të lehtë të hedhë viza mbi një fushë, qyteti ka rrugë të drejta, trotuare të gjëra dhe pallate të vendosura paralel me rrugën.

Rruga kryesore, nga e cila hyet në Cërrik, mbaron te dera e një shkolle. Pas shkollës ka sërish fusha të mbjella dhe asnjë ndërtim.

Mua mu duk e habitshme sesi një rrugë që përshkon një qytet, mbaron te oborri i një shkolle, por pastaj u kujtova se në Tiranë ndodh e njëjta gjë.

Bulevardi kryesor i Tiranës fillon te Treni dhe mbaron te Universiteti.

Këtë mënyrë krahasimi me qytetet e tyre, duhet ta përdorin të gjithë ata që shkojnë në Cërrik.

Është e vetmja mundësi që ky qytet të duket normal dhe jo aq i çuditshëm.

Në mes të kësaj rruge, tani kanë ndërtuar një orë betoni, rreth 10 metra të lartë. Për shkak të Orës që përbën monumentin e vetëm në qytet, rruga që bashkon botën jashtë Cërrikut, me pjesën e brendshme të Cërrikut, është ndërprerë.

Ora e Cërrikut, si çdo ngrehinë pa dritare, ka dy pamje. Një ballore dhe një të pasme.

Kur dielli shkon në perëndim, pjesa e pasme e Orës shërben si hije për disa burra me kanatiere.

Unë nuk kam shkuar në Cërrik asnjëherë paradite. As në mbrëmje. Dhe meqë kam shkuar vetëm pasdite nuk e di si është mëngjesi, apo nata.

Por sa herë që kam shkuar, Ora e Cërrikut ka qenë e mbetur. Ajo nuk lëviz.

Nga pjesa ballore ora është gjithmonë 19.42. Pra njerëzit që jetojnë në perëndim të qytetit kanë vetëm pasdite. Në këtë zonë në fakt bëhet xhiro, luhet domino dhe ndodhen lokalet më të shtrenjta.

Nga pjesa e pasme, ora ka ngecur në 12.52, që do të thotë se ata që jetojnë në lindje kanë vetëm drekë. Kjo duhet të jetë e vërtetë se në këtë zonë të qytetit, njerëzit mu dukën më të shëndoshë. Andej janë dhe dyqanet që shesin ushqime dhe në rrugë piqen qofte zgare.

Ata që e kanë projektuar Orën, nuk kanë bërë një shkallë të brendshme si në të gjitha ngrehinat e larta që kërkojnë mirëmbajtje.

Ndoshta ata kanë menduar se Ora e Cërrikut nuk do mbetej kurrë.

Por për fajin e projektuesve, Cërriku vuan stresin postkonsumator të të gjithë atyre, që duan të zbukurohen pa bërë llogari.

Kur blen një palë këpucë të reja, të duhen dhe një palë pantallona, pastaj pantallonat kërkojnë një bluzë në ngjyrën e tyre, pastaj bluza i do një palë syze ku të reflektojë ujërat e saj dhe natyrisht syzet e kërkojnë një model tjetër flokësh.

Me pak fjalë, çmimi i këpucëve është i barabartë me, çmimin e përbashkët të gjithë këtyre sendeve, përfshi shërbimin e berberit ose parukieres.

Kështu i ka ndodhur dhe nevojës së Cërrikut për tu zbukuruar pa plan.

Kostoja e Orës së Cërrkut është një shumatore e betonit, hekurit, akrepave dhe vinçit që duhet t’i rrotullojë këto akrepa, sa herë që Ora mbetet.

Ky vinç, nëse ai është ende aktiv, i ishte ngjitur Orës së Cërrikut për herë të fundit përpara dy vitesh.

Këtë ma tha një nga burrat me kanatjere që rrinin nën hijen e Orës./Media Ndërtimi.

 

Trashëgimia

Duke mbjellur pemë, zbulon mozaikun bizantin në Gaza

Published

on

Një mozaik i zbukuruar bizantin i dyshemesë që tregon një shumëllojshmëri zogjsh shumëngjyrësh dhe kafshë të tjera është zbuluar rastësisht në Gaza në Palestinë, pasi një fermer palestinez ishte duke mbjellur pemë të reja në tokën e tij.

Salman al- Nabahin e zbuloi reliken gjashtë muaj më parë, teksa punonte në kopshtin e tij të ullirit, rreth një kilometër nga kufiri me Izraelin.

Duke parë se disa pemë nuk kishin zënë rrënjë si duhet, Nabahin thotë se ai së bashku me djalin e tij filluan të gërmojnë, derisa sëpata e djalit goditi diçka të fortë në tokë.

“Kërkova në internet dhe mësuam se ishte një mozaik i epokës së bizantit. Unë e shoh atë si një thesar, më të shtrenjtë se një thesar. Nuk është personal por i përket çdo palestinezi” thotë babai i shtatë fëmijëve.

Ministria Palestineze e Turizmit dhe Antikiteteve tha se dyshemeja përfshinte disa panele mozaiku që përshkruanin kafshë dhe tipare të tjera të jetës shoqërore gjatë epokës bizantine.

“Zbulimi arkeologjik është ende në fazat e tij të hershme dhe ne presim të dimë më shumë për sekretet dhe vlerat e qytetërimit. Ekipet kombëtare kërkimore po punojnë në partneritet me ekspertë ndërkombëtarë dhe shkencëtarë nga Shkolla Franceze e Arkeologjisë” thuhet nga kjo ministri.

Gaza është e pasur me antika dhe vitet e fundit janë bërë disa zbulime, por për shkak të mungesës së fondeve dhe profesionistëve përkatës, Gaza zakonisht ka ftuar grupe ndërkombëtare për të ndihmuar në procesin e gërmimit dhe ruajtjes./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trashëgimia

Në Bullgari zbulohet qyteti 7 mijë vjet i vjetër

Published

on

Qyteti i humbur i quajtur Perperikon me një vjetërsi prej 7 mijë vjetësh është zbuluar së fundmi në Bullgari nga arkeologët e këtij shteti.

Deri në fillim të shekullit 20-të, Bullgaria ishte pjesë e rajonit historik të quajtur Thrakia.

Thrakët shquheshin për luftëtarë të fortë dhe shpesh merreshin si mercenar nga grekët dhe romakët.

Tani, arkeologët bullgarë, po e vënë në dritë një nga qytetet e tyre më të mëdha që ka mbetur i fshehur për shekuj në një kodër të largët.

Elementet e para të ndërtimit të këtij qyteti u zbuluan rreth 20 vjet më parë nga arkeologu Nikolay Ovcharov.

Qyteti përfshin qeramika që datojnë në vitin 5000 para erës së re, pos qeramikave aty vërehet edhe një ndër tempujt më të hershëm të krishterëve, një pallat shumëkatësh dhe një fortesë romake me mure të trasha 2.8 metra.

Por Ovcharov beson se ky vend daton shumë më herët se periudha e romakëve, dhe provat e reja sugjerojnë se ky është vendi i orakullit përrallor të Dionisit, ku në një ritual zjarri, Aleksandri i Madh parashikohej të ngrihej në pushtet./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trashëgimia

Muzeu Arkeologjik i Durrësit, kantieri më i ri i restaurimit

Published

on

Muzeu Arkeologjik i Durrësit është kantieri më i ri i restaurimit, që do ta shndërrojë atë në qendrën më të rëndësishme dhe më të vizituar të trashëgimisë kulturore.

Lajmin e ka bërë të ditur ministrja e Kulturës, Elva Margariti, nëpërmjet një postimi në rrjetet sociale, ku thekson se ky kantier i ri është pjesë e programit EU4Culture Albania.

Muzeu Arkeologjik është një burim me rëndësi arkeologjike ndërkombëtare. Duke marrë parasysh kushtet ekzistuese, ndërtesa ka pësuar dëmtime në shumë lokacione për shkak të tërmetit, e në disa lokacione, struktura mbajtëse është prekur.

Fasada, dritaret dhe sipërfaqet e brendshme gjithashtu pësuan dëmtime të vogla. Mungesa e përgjithshme e mirëmbajtjes është gjithashtu e dukshme kudo, veçanërisht në katet e sipërme dhe zonat e pasme e të jashtme.

Rijetësimi i propozuar ofron mundësinë që siti të jetë në pararojë të muzeologjisë dhe konservimit, duke zbatuar gjithashtu një model të qëndrueshëm biznesi./Media Ndërtimi

Continue Reading

Trending